Duygularımızı Tanıyalım: Duygu Regülasyonu Nedir?
Duygular, en anlaşılır tanımı ile, bir kişi tarafından birine veya bir şeye yöneltilen hislerdir. Bu hisler kişinin yaşadığı olaylara ve kişinin mevcut olan fiziksel/psikolojik dayanıklılığına göre değişebilir.
Tarihte her dönem üzerinde durulmuş olan duygular ile ilgili modern psikolojideki ilk teoriler 19. yüzyılda geliştirilmiştir. Günümüzde kaç farklı duygunun olduğu ve duyguların nasıl sınıflandırılacağı hâlâ tartışılıyor olsa da genel itibariyle 27 farklı duygunun olduğu düşünülmektedir. Ancak yaradılışımızda bizi etkileyen ve tepkilerimizi belirleyen 7 temel duygu bulunmaktadır.
7 Temel Duygumuz
- Korku
- Üzüntü
- Öfke
- Tiksinti
- Utanç
- Coşku
- Şaşkınlık
Duygularımız ruhsal durumumuzu yansıtır ve davranışlarımızı doğrudan etkiler. Bu doğrultuda tüm duyguları hissediyor olmak ve buna uygun tepkiler vermek doğaldır. Ancak özellikle küçük yaş grupları bu noktada duygu regülasyonu yapmaya ihtiyaç duymaktadır.
Duygu Regülasyonu Nedir?
Regülasyon, en temel anlamıyla “düzenleme” demektir. Duygu regülasyonu ise; duygularımızı tanımak, fark edebilmek, yorumlamak ve yönetebilmektir.
Küçük yaşlardan itibaren çocukların duygu regülasyonu becerilerini geliştirmeleri, sağlıklı duygusal ve sosyal gelişimleri açısından büyük önem taşımaktadır.
Çocuklarda Duygu Regülasyonu Nasıl Desteklenir?
Çocuklar, duygu regülasyonu yapabilmek için çoğu zaman bir yetişkinin yardımına ihtiyaç duyar. İçinde bulunulan durumun ya da hissedilen duygunun açıklanması, duygunun adlandırılması, verdiği tepkilerin kabul gördüğünün hissettirilmesi ve duygusunu yönetebilmesi için yönlendirilmesi gerekmektedir.
Çocuğun dünyaya gelişi ile birlikte ailede başlayan bu destek süreci, eğitim hayatında öğretmeni ve ilgili uzmanlarla devam eder. Bu süreçte yapılan sunumlar, etkinlikler ve oyunlar, çocuğun duygularını tanımasında önemli rol oynamaktadır.
Sürece Yönelik Yaklaşımımız
Sürece yönelik temel yaklaşımımız, duyguya verilen tepkilerin bastırılması ya da ortadan kaldırılması değildir. Amaç; kişinin kendisine ve çevresine zarar vermeden, duygusunu tanıyarak kendisini rahatlatabileceği ortam veya materyalle buluşmasını sağlamaktır.
Örneğin; öfkeli bir çocuğun öfkesini vurma davranışıyla dışa vurma isteği varsa, amacımız vurma davranışını tamamen ortadan kaldırmak değil, çocuğu yumuşak bir materyale yönlendirerek güvenli bir şekilde duygusunu boşaltmasına refakat etmektir.
Ceyda ÜLKER
Psikolog & Oyun Terapisti